مدل کودک: فوق تخصص غدد و متابولیسم به تشریح توضیحاتی پیرامون بیماری دیابت پرداخت و اضافه وزن، کم تحرکی، سابقه خانوادگی، افزایش سن و شب بیداری را همچون عوامل خطر این بیماری خاموش، اما کشنده دانست.
از وبدا، مرضیه هادوی فوق تخصص غدد و متابولیسم، عضو هیأت علمی و استادیار دانشگاه علوم پزشکی ایلام در گفتگو با وبدا، با تشریح علایم و نشانه های تشخیص دیابت گفت: علایم بالینی، مقادیر آزمایشگاهی و تست های screening یا غربالگری همچون راه های تشخیص دیابت هستند. در مورد تست های آزمایشگاهی اگر میزان قند خون ناشتا بیشتر و مساوی ۱۲۶ و هموگلوبین a۱c بیشتر و مساوی ۶.۵ باشد تشخیص دیابت مطرح می گردد. همین طور اگر میزان قند خون دو ساعته بعد از مصرف ۷۵ گرم گلوکز خوراکی بالاتر از ۲۰۰ باشد باز هم تشخیص ما دیابت خواهد بود.
هادوی با ذکر توضیحات بیشتری در مورد تست های آزمایشگاهی خاطرنشان کرد: اگر شخص بیمار، شرایط مذکور را داشته باشد باید باردیگر آزمایش را تکرار کند، البته اگر مریضی با دو تست همزمان مختل مانند fbs و Hba۱c مراجعه کند تشخیص دیابت مسجل خواهد شد و در این صورت تکرار تست ضروری نخواهد بود. یک مورد دیگر هم که دلالت بر دیابت دارد اینست که افزون بر قند بیشتر و مساوی ۲۰۰ بیمار علامت دار باشد؛ مانند بیمارانی که با یک حالت حاد به اورژانس مراجعه نمایند؛ در این صورت هم نیاز به تکرار تست نیست.
وی در مورد مقادیر تشخیصی پیش دیابت هم عنوان کرد: پیش دیابت به حالتی میان شرایط نرمال و دیابتی گفته می شود که قند خون ناشتا بین ۱۰۰ تا ۱۲۵ و Hba۱c بین ۵.۷ تا ۶.۴ باشد.
پرنوشی، پرادراری و حوادث قلبی و عروقی از علایم و عوارض شایع دیابت هستند
این فوق تخصص غدد و متابولیسم ضمن اشاره به عوارض دیابت خاطرنشان کرد: اگر در فرد دیابتیک قند خون بالا باشد مریض گرفتار عوارضی، چون پرنوشی، پرادراری و مختل شدن کیفیت زندگی خواهد شد. بطور کلی عوارض دیابت به دو دسته میکروواسکولار (درگیری عروق ریز) و ماکروواسکولار (درگیری عروق بزرگ) تقسیم شده که در دسته اول ارگان هایی مانند چشم، کلیه ها و عصب محیطی تحت تأثیر قرار می گیرند و در دسته دوم هم فرد گرفتار سکته های قلبی، مغزی و آترواسکلروز خواهد شد.
هادوی با عنایت به وجود عوارض گسترده دیابت خاطرنشان کرد: در گذشته اهداف درمان دیابت اغلب بر کنترل قند خون بیمار متمرکز بود، اما طی سالهای اخیر رویکرد به سمتی تغییر یافته که علاوه بر کنترل قند خون، بقای بیمار هم افزایش یابد؛ یعنی داروهایی تجویز می شوند که در کنار کنترل قند خون، از مرگ و میر ناشی از حوادث قلبی عروقی هم پیشگیری کنند.
آگاهی، پیشگیری و مبادرت به موقع؛ سه اصل طلایی برای کنترل دیابت
وی دریافت شرح حال کامل و جامع از وضعیت بیمار دیابتیک در نخستین ویزیت را ضروری دانست و تصریح کرد: نخستین ویزیت این بیماران معمولا زمان بیشتری را به خود اختصاص می دهد و طی آن مواردی، چون رعایت سبک زندگی سالم و بایدها و نبایدها آموزش داده می شود.
استادیار و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام پیرامون پیشگیری و مبادرت به موقع در بیماری دیابت سفارش کرد: آگاهی، پیشگیری و اقدام بموقع، سه اصل کلیدی در کنترل این بیماری هستند. شخصی که دارای ریسک فاکتورها یا عوامل دخیل در دیابت مانند سابقه خانوادگی باشد باید نسبت به بروز این بیماری حساسیت بیشتری را از خود نشان دهد و سبک زندگی، تغذیه، فعالیت، تحرک و استرس هایش را کنترل کند.
وی اضافه کرد: سفارش ما اینست که این افراد حداقل سالی یک دفعه قند خون خودرا چک نمایند تا اگر مشکلی وجود داشت بلا فاصله اقدامات پیشگیری و درمانی را انجام دهند.
به گفته این پزشک متخصص، علاوه بر عواملی نظیر اضافه وزن، کم تحرکی، فشار خون و کلسترول بالا، سابقه خانوادگی دیابت و افزایش سن، بیدار ماندن در طول شب و به اصطلاح شب بیداری هم یکی از ریسک عوامل مهم مبتلاشدن به دیابت است که می تواند جنبه های مختلف سلامت فرد را تهدید کند. از دلایلی که این مورد را توجیه می کند میتوان به پرخوری در طول شب و هم تحت تاثیر قرار گرفتن خیلی از هورمون های تنظیم کننده دارای سیکل شبانه و روزانه اشاره نمود.
ضرورت وجود گلوکومتر در منزل بیماران دیابتیک
مرضیه هادوی وجود گلوکومتر در منزل افراد دیابتی را برای کنترل دقیق تر و پیشگیری از گمراهی آنان در تشخیص افزایش قند خون ضروری دانست؛ چونکه برخی بیماران در صورت نبود گلوگومتر و فقط با استناد به علایم بالینی خود از افزایش میزان قندشان غافل می شوند.
اصلاح سبک زندگی؛ پایه و اساس درمان دیابت
رئیس دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایلام در ادامه گفتگوی خود با وبدا ضمن اشاره به درمان دیابت اظهار داشت: درمان این بیماری باید کنترل شده و با برنامه ریزی صورت بگیرد. اغلب موارد دیابت، از نوع دو هستند که در این صورت اگر بیمار در همان آغاز و با جدیت به اصلاح سبک زندگی خود بپردازد، امید به بهبودی افزایش خواهد یافت. پایه و اساس درمان دیابت، اصلاح life style یا سبک زندگی است. رعایت تغذیه سالم، داشتن فعالیت و تحرک، کنترل استرس و فشارهای روانی و هم مصرف منظم داروها منجر به کنترل دیابت خواهد شد.
هادوی اضافه کرد: در مورد فعالیت بدنی و داشتن تحرک، پیاده روی به مدت حداقل ۳۰ دقیقه در روز سفارش می شود
وی ضمن اشاره به اهمیت رعایت اصول تغذیه در درمان دیابت، توضیح داد: بیماران دیابتی بایستی مصرف قندهای ساده مانند شکلات و شیرینی را حذف نمایند. در مورد مصرف میوه های شیرین هم ضروری است بدانیم مریض مجاز به مصرف سه واحد میوه در چارچوب سه میان وعده در طول روز می باشد. یک سیب متوسط، یک نارنگی یا یک خوشه کوچک انگور معادل یک واحد میوه به حساب می آید.
هادوی تاکید کرد: بیماران دیابتی توجه داشته باشند که در طول روز سه وعده غذایی اصلی سبک و سه میان وعده سالم داشته باشند تا رژیم غذایی آنان به تعادل برسد.
ضرورت افزایش مصرف آب و مایعات در فصل تابستان توسط بیماران دیابتی
این متخصص غدد درون ریز در ادامه به ذکر سفارش هایی برای دیابتی ها در فصل تابستان پرداخت و اظهار داشت: بدن بیماران دیابتی، مستعد از دست دادن آب است؛ بنابراین این افراد باید در فصل گرما مصرف آب و مایعات را بالا برند و در ساعات اوج گرما هم از منزل خارج نشوند. همین طور با عنایت به مسافرت در فصل تابستان، باید داروهای مصرفی را حتما همراه خود داشته باشند و داروهای حساس مانند قلم انسولین را در معرض دمای بالاتر از ۲۵ درجه قرار ندهند تا به آن صدمه ای وارد نشود.
باورهای غلط در مورد دیابت
وی با عنایت به برخی باورهای غلط رایج در مورد مصرف انسولین، متذکر شد: نکته مهم اینست که بیماران دیابتی در مورد اصلاح سبک زندگی و نحوه صحیح مصرف داروها، تنها به سفارش های پزشک معالج خود گوش دهند و با پیروی از نظرات غیر تخصصی و ناصحیح اطرافیان، گرفتار گمراهی نشوند. در این بین برخی افراد تصور می کنند که تزریق انسولین مضر است و سبب صدمه قلبی می شود؛ که این مورد ناصحیح است چونکه آن چه سبب بروز بیماری های قلبی می شود، عدم کنترل دیابت در بلند مدت است نه مصرف انسولین.
بیماران دیابتی، از فشار خون غافل نشوند
مرضیه هادوی با ذکر سفارش هایی برای بیماران دچار دیابت، عنوان کرد: برای کنترل دیابت، همکاری خود بیمار هم بسیار حائز اهمیت است؛ چونکه در بالاتر از ۵۰ درصد پروسه درمانی، خود بیمار دخیل است. نکته دیگر اینکه؛ در روند درمانی، فقط دیابت را درنظر نمی گیریم بلکه طی مراجعات بیماران که معمولا هر سه ماه یکبار صورت می گیرد، فشار خون را هم پایش می نماییم و اهمیت کنترل فشار خون بسیار بالاست و این مورد نباید به فراموشی سپرده شود.
وی دریافت شرح حال کامل و جامع از وضعیت بیمار دیابتیک در اولین ویزیت را ضروری دانست و اشاره کرد: اولین ویزیت این بیماران معمولاً زمان بیشتری را به خود اختصاص می دهد و طی آن مواردی، چون رعایت سبک زندگی سالم و بایدها و نبایدها آموزش داده می شود.
استادیار و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام پیرامون پیشگیری و اقدام به موقع در بیماری دیابت سفارش کرد: آگاهی، پیشگیری و اقدام به موقع، سه اصل کلیدی در کنترل این بیماری هستند. شخصی که دارای ریسک فاکتورها یا عوامل دخیل در دیابت مانند سابقه خانوادگی باشد باید نسبت به بروز این بیماری حساسیت بیشتری را از خود نشان دهد و سبک زندگی، تغذیه، فعالیت، تحرک و استرس هایش را کنترل کند.
وی افزود: سفارش ما این است که این افراد حداقل سالی یک دفعه قند خون خودرا چک نمایند تا اگر مشکلی وجود داشت بلا فاصله اقدامات پیشگیری و درمانی را انجام دهند.
به گفته این پزشک متخصص، علاوه بر عواملی نظیر اضافه وزن، کم تحرکی، فشار خون و کلسترول بالا، سابقه خانوادگی دیابت و افزایش سن، بیدار ماندن در طول شب و به اصطلاح شب بیداری هم یکی از ریسک فاکتورهای مهم مبتلاشدن به دیابت است که می تواند جنبه های مختلف سلامت فرد را تهدید کند. یک سیب متوسط، یک نارنگی یا یک خوشه کوچک انگور معادل یک واحد میوه بشمار می رود.
هادوی اشاره کرد: بیماران دیابتی توجه داشته باشند که در طول روز سه وعده غذایی اصلی سبک و سه میان وعده سالم داشته باشند تا رژیم غذایی آنان به تعادل برسد.
ضرورت افزایش مصرف آب و مایعات در فصل تابستان توسط بیماران دیابتی
این متخصص غدد درون ریز در ادامه به ذکر سفارش هایی برای دیابتی ها در فصل تابستان پرداخت و گفت: بدن بیماران دیابتی، مستعد از دست دادن آب است؛ ازاین رو این افراد باید در فصل گرما مصرف آب و مایعات را افزایش دهند و در ساعات اوج گرما هم از منزل خارج نشوند.
منبع: modelkids.ir
