نرخ پشتیبانی ناامیدکننده صندوق بازنشستگی کشوری

نرخ پشتیبانی ناامیدکننده صندوق بازنشستگی کشوری

مدل کودک: مدل کودک: نسبت تعداد بیمه پردازان به مستمری بگیران در صندوق های بازنشستگی درحالی تعیین کننده شاخص «نسبت پشتیبانی» به عنوان یکی از شاخصهای اصلی پایداری در این صندوق ها شمرده می شود که بر طبق تجربیات بین المللی، نسبت پشتیبانیِ یک صندوق پایدار باید حداقل ۳ و در سطح مطلوب ۶ تا ۷ باشد، این درحالیست که بنابر آخرین گزارشات، نسبت پشتیبانی صندوق بازنشستگی کشوری به عنوان یکی از صندوق های دارای وظیفه در ارائه خدمات به بازنشستگان دولت، به ۰٫۴۶ رسیده است.
اکبر شیرمحمدی معاون سابق امور فنی صندوق بازنشستگی کشوری و کارشناس حوزه رفاه و تامین اجتماعی در این زمینه به ایسنا می گوید: باتوجه به این که صندوق های بازنشستگی خصوصاً صندوق بازنشستگی کشوری، تابع نظام تعریف شده بین المللی است، این صندوق ها باید برای تامین تعهدات آینده خود، ارتقاء فاکتورهایی همچون سرمایه گذاری مطلوب، نرخ جایگزین، پوشش حمایتی یا نسبت پشتیبانی را در نحوه مدیریت و سرمایه گذاری منابع خود در دستور کار قرار دهند.
این کارشناس حوزه رفاه و تامین اجتماعی با اشاره به «نسبت پشتیبانی» به عنوان یکی از شاخصهای اصلی پایداری صندوق های بازنشستگی، تصریح می کند: زمانی که صندوق های بازنشستگی ایجاد می شوند، افرادِ عضو این صندوق ها، کسور می پردازند و صندوق ها نیز با سرمایه گذاری روی این منابع، نسبت به انجام تعهدات آینده ۳۰ سال آینده باید پاسخگو باشند؛ بر طبق استانداردهای تعریف شده، به ازای هر بازنشسته، حداقل باید چهار شاغل عضو صندوق وجود داشته باشد تا صندوق بتواند نسبت به انجام تعهدات پاسخگو باشد اما این استاندارد در خیلی از صندوق های بازنشستگی چندان رعایت نشده است؛ به طوریکه بر طبق آخرین گزارشات موجود، هم اکنون به ازای هر دو بازنشسته در صندوق بازنشستگی کشوری، یک نفر شاغلِ درحال کسورپردازی وجود دارد.
بنابر اظهارات وی، سالانه به طور متوسط باید ۲۰۰ هزار نفر به عنوان کارمند رسمی، جذب سازمان ها و نهادهای دولتی شوند و برای بقاء صندوق بازنشستگی کشوری، به عنوان مشترک، پوشش حمایتی لازم را در ۲۰ سال آینده داشته باشند تا شاید این معضل مرتفع شود اما با عنایت به تحولات انجام شده در چند دهه گذشته، وضعیت استخدام در دولتِ ایران بیشتر بصورت غیررسمی بوده و از طرف دیگر نیز با عنایت به قوانین حمایتی و بازنشستگی زودرس، تعداد زیادی از کارمندان دولتی که عضو صندوق بازنشستگی کشوری هستند، بازنشسته شده و جایگزینی برای آنها دیده نشده است؛ همین روند باعث شده صندوق های بازنشستگی پوشش حمایتی استانداردی نداشته باشند.
شیرمحمدی یادآور می شود: در این جهت نیز صندوق بازنشستگی کشوری در سال ۹۵ با انجام محاسبه دقیق، به این جمع بندی رسیده است که با نرخ آن سال، به ازای هر ورودی به صندوق بازنشستگی کشوری، ۷۵ میلیون تومان متضرر خواهد بود، با این تفاسیر، باید از سال ۹۵ به بعد، جلوی ورودی های صندوق مطلقاً گرفته و برای عمل به تعهدات بازنشستگان موجود نیز از سایر منابع یا کمک دولت برخوردار شود، برای اینکه موضوع نرخ پشتیبانی از نظر استانداردها، در این شرایط برای صندوق بازنشستگی کشوری بی معناست.
بنابر اظهارات معاون سابق امور فنی صندوق بازنشستگی کشوری، به طور متوسط سالانه ۵۰ هزار نفر بازنشسته می شوند. هم اکنون تعداد بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری معادل یک میلیون و ۷۰۰ هزار نفر است که برای پاسخگویی به تعهدات صندوق، تعداد کسورپردازان باید چهار برابر این رقم باشد، این درحالیست که حال تعداد مشترکین صندوق بازنشستگی کشوری کمتر از ۸۵۰ هزار نفر است.
شیرمحمدی تصریح می کند: با علم و آگاهی از این که دولت نمی تواند تعداد زیادی از افراد را در قالب کارمند رسمی استخدام کند، بالطبع تعداد استخدام ها خیلی کم شده است؛ به شکلی که بر طبق آخرین آمارها، کمتر از ۱۰ هزار نفر در سال، بیمه پرداز و مشترک صندوق بازنشستگی کشوری می شوند و این تعداد مشترک پاسخگوی پوشش حمایتی صندوق بازنشستگی نیست و افرادی هم که حال عضو صندوق های بازنشستگی می شوند، با عنایت به قوانین و مقرراتِ صندوق کشوری، تعهدات صندوق بازنشستگی را می افزایند، به همین دلیل بهتر است صندوق بازنشستگی کشوری باتوجه به وضعیت فعلی و توجه به دورنمای آن، هیچ نوع ورودی نداشته باشد.
وی در ادامه به ارائه راهکارهایی دراین خصوص می پردازد و می گوید: تا زمان تعیین و تکلیف برای صندوق بازنشستگی کشوری، یا باید صندوقی با محاسبات دقیق بیمه ای دیگری جایگزین شود تا توانایی پیش بینی تعهدات آینده و عمل به آنها را داشته باشد، یا افراد عضو سازمان تامین اجتماعی شوند برای اینکه تامین اجتماعی هم اکنون پوشش حمایتی مطلوبتری به نسبت سایر صندوق های بازنشستگی دارد.
این کارشناس حوزه رفاه و تامین اجتماعی تأکید می کند: محاسبات سال ۱۳۹۵ درمورد صندوق بازنشستگی کشوری نشان داده این صندوق به هیچ وجه قابلیت احیا و نجات ندارد. با عنایت به تعداد بازنشستگان و وضعیت مالی کشور وابستگی صندوق های بازنشستگی به بودجه عمومی روز به روز درحال افزایش است. اگر سیاست کاهش هزینه ها در صندوق های بازنشستگی کشوری انجام نشود و بازبینی در قوانین و مقررات انجام نشود، این صندوقها در آینده اغلب منابع مالی کشور را می بلعند و این وابستگی به بودجه عمومی همه ساله بیشتر و بیشتر می شود. مسئولان باید سیاستهای بهتری همچون کاهش هزینه ها و پرداختی های ناعادلانه در صندوق های بازنشستگی را در امتداد کاهش هزینه ها اتخاذ کنند.

منبع: مدل کودک